Ido is a consciously created International Auxiliary Language, created as a refined Esperanto in 1907.

Of the most widely used IALs, the first one is Esperanto; it is disputable whether the second place in usage goes to Ido or Interlingua. Today, the Ido-speaking community is estimated to consist of approximately 2,500 users.

La sistemo di Ido esas kreita da komitato di linguisti kom Esperanto reformita, kom derivata de E-o, ye 1907. Audas ofte ke la linguo esas marveloze simpla e multa plu facila ke E-o: lernesas "vere dekfoye plu rapide kam naturala linguo". Komparata kun E-o, la avantaji esas la reformita principi pri internacioneso di la vorto-selekto e pri formaco di vorti & ortografio. Nuntempe esas aproxime 2500 ido-parolanti, od idisti, en la tota mondo.

Scroll down for samples of my leisurely Finnish-to-Ido translation project with Arto Lappi's haiku and tanka poetry from his 2004 collection Oravan portaat.






Rea-Maria Lehtonen









Akutanguli
desaparas, en nubo
nebulo restas


Pasinteco od
futuro, ambeflanke
subit' profunda


La rano saltas
de stono en stuparo:
pordo aperta


Enpozar tuta
mondo en tri linei.
Vere: pro quo ne?


Klara cielo
e lageto senventa:
flanko che flanko
stono e stelo, meze
stoni flastelo


Nula miraklo
ke skribesas sole de
lia cerizarbori:
ye me drinkadas
sub la pomflori


Somervespere
me levas verda taso,
en sunradii,
ardanta kom la vino
l'aquo refraktas


Quo esas mea
sezono—la printempo,
la somero, l'autono?
Nivkovrita herbeyo
portas tempo meditar


La tea perli:
visibla nur kande te
bokon apertas


Fidele vartas
arbori, kun manui
plena di lumo


Ventro murmuras:
avan la plado de riz
bridita tigro


Ante la rozi
e pos — la trudherbi
sempre en blumo


Vintromatine
la blua lumo svebas
sur la krustnivo
la nelumo forkuras
en boti tra la agro


Ne la unua
nek la dua ondo mem,
multiplikez li
kun centi, mili ondi
la pazi fine efacas


Griza cielo—
mem la uceli nigra
od forsan blanka
Hodie me flugigus
nur kaito di kolori


Jorni e nokti
venas e pose iras,
frue matine tea
tauzita hararo
kom flora arbusto


Budho en stono
profunda pensas,
la falita kudrili
en mano pezas.


En la herbeyo
plu bone kam la herbo
su celas nur
unu alia herbo


Jup' en oreli:
vespo penas su pulsar
en la burgono


Tri rigora linei,
nur senutila—
od, se tre sulkas
alumeto sin tenas


En sunvarmego
folii pezas la branchi
kom la vinberi
anke me sub l'arboro
boko aperta


En la hamako
te nur dormas, tranquile
ronkas, kun tea
pedo exter la reto
unu mano tra


Plumeto falas
sur mea nazo: quik me
vekigas kun la
vosto di la lacerto
sub mea brako


Kand la foresto
senpauze, senfine sonas
en multa sferi
on vidas quale mem
la nekompleta: pronta


Kavalo metas
muzelo en l'aquo: quo
videsas, drinkar
kun fermita okuli
en scirptitilo


Kom la fileto
penetras la kandelo

tea rideto esas
sentata en pedfingri

e me ekbrulas
ube te tushas


Hirundi landas
en la sama brancheto,
quo volas portar
anke unua mikra
kokcinelo plu.


Quale tuta
la misfortuni povas
al mi samfoye
eventar: en la strumpo
truo, en shuo truo.


Sekura de vento
sub la sulo la pini
portas lia koroni.


Hegon trikotas
la uceli, fluganta
ene ed eke


Gradi di scuiro,
branchi di sikpiceo
aden la verdo


Di la fundo di
rivereto glacita
perki okulas


Sordida aquo
pikanta urtiki sur
pedi recevas


Gratanta esas
la juniperkarezo
kontre la vango


Kloshi sonoras:
la rivero partigas
lagoglacii


Penetras nubon
obtuzbeka anado.
Seque trairas.


La nia tempo
rare plu kam cent yari:
omna plu olda
petri en la tombeyo
kurve falita


La somnolado,
yen mea sugestajo
e sekretajo:
salutar ek ocilo
nur per pedfingri


Flori di pomo
qua vento forportas -
en prat-danseyo
partio kontinuas
proximeskar foresto.


Mushi evitas
brakio tatuita
nula mirinda
meaopinie do
se infanti pavoras


Treno pasita.
Herbacho pri fervoyo
ankore signas.


La millenii
taliis monttalusi
plena di facii


La hirundali,
du sikli ki subite
tranchas aero.


Alte en pino
strigo, granda pinkono
kun lumokuli


Matine vento
en la plajo aspektas
kelke docila:
komencas en la kabo
la krio di muevi.


Mem dementuli
kun lia flegistini,
me fortune te.
Ultempe sama nomo:
problemo, kuracivo.








Copyright © 2007-2008 Rea Lehtonen. All Rights Reserved